Lokal w terminalu wynajmuje zarządzający lotniskiem – na dużych lotniskach zwykle w konkursie albo postępowaniu ofertowym. W regulaminie, który lotnisko w Gdańsku opublikowało w całości w marcu 2026 r., o wyborze decydował zaoferowany czynsz, a oferent musiał wykazać co najmniej 200 000 zł środków lub zdolności kredytowej i wnieść 20 000 zł wadium. Potem dochodzą sprawdzenie przeszłości pracowników, karty identyfikacyjne i kontrola dostaw.
W skrócie: osiem kroków do otwarcia
- Sprawdź, jak lotnisko szuka najemców: przez ogłoszenia w BIP czy przez dział najmu.
- Poproś o materiały konkursowe i zbierz dokumenty firmy.
- Wnieś wadium i złóż ofertę wstępną.
- Wynegocjuj zapisy umowy i złóż ofertę ostateczną.
- Wpłać kaucję, podpisz umowę, uzgodnij projekt wykończenia lokalu.
- Zgłoś pracowników do sprawdzenia przeszłości i szkolenia.
- Załatw zezwolenia zależne od asortymentu.
- Uruchom kasę fiskalną i zacznij sprzedaż w terminie z umowy.
Opłaty opisuje poradnik najem powierzchni handlowej na lotnisku, a wydatki i statystyki – tekst koszty prowadzenia sklepu na lotnisku.
Kto wynajmuje lokale i gdzie szukać ogłoszeń
| Lotnisko | Jak szuka najemców (strony lotnisk, stan na 11.10.2026) |
|---|---|
| Lotnisko Chopina w Warszawie | postępowania ofertowe ogłaszane w BIP Polskich Portów Lotniczych |
| Lotnisko w Gdańsku | konkursy ogłaszane w BIP lotniska, w zakładce „Przetargi” |
| Kraków Airport | strona „Postępowania” (obecnie bez prowadzonych postępowań), kontakt e-mailowy |
| Katowice Airport, Wrocław, Poznań, Lublin, Bydgoszcz, Radom, Zielona Góra | strona z ofertą i kontaktem, bez regulaminu wyboru najemcy |
Największy rynek to stolica: strefa komercyjna Lotniska Chopina ma ok. 11 tys. m², a przez terminal przechodzi średnio ponad 50 tys. pasażerów dziennie.
Modele są dwa. Lotnisko ogłasza konkurs na pojedynczy lokal z narzuconą branżą – w Gdańsku w latach 2011–2015 były to m.in. kawiarnia, salon prasy i sklep z pamiątkami. Albo oddaje wiele lokali jednemu operatorowi: w 2015 r. Gdańsk ogłosił konkurs „master concession” obejmujący handel, w tym sklep duty free, i gastronomię.
Konkurs ofert – przykład z Gdańska
Port Lotniczy Gdańsk ogłasza konkursy w zakładce „Przetargi” swojego BIP. Regulamin zwykle wysyła na wniosek, ale w marcu 2026 r. opublikował go w całości. Konkurs dotyczył biura wypożyczalni samochodów w terminalu T2, które lotnisko nazywa powierzchnią handlową.
| Wymóg | Regulamin konkursu, Gdańsk, marzec 2026 r. |
|---|---|
| Kto może startować | osoby fizyczne, prawne i inne jednostki prowadzące działalność gospodarczą |
| Warunek finansowy | środki lub zdolność kredytowa co najmniej 200 000 zł, potwierdzone przez bank lub SKOK |
| Dokumenty | odpis z rejestru lub CEIDG, zaświadczenia o niezaleganiu z podatkami i składkami |
| Wadium | 20 000 zł, w pieniądzu albo w gwarancji bankowej lub ubezpieczeniowej |
| Kryterium oceny | wysokość miesięcznego czynszu bazowego – waga 100% |
| Kaucja | trzymiesięczny czynsz bazowy brutto, przed zawarciem umowy |
Konkurs ma dwa etapy. Po ofertach wstępnych lotnisko zaprasza trzech najwyżej ocenionych oferentów do negocjacji, a potem przyjmuje oferty ostateczne – z czynszem nie niższym niż w ofercie wstępnej. Oferta poniżej kwoty minimalnej jest odrzucana; w tym konkursie było to 6000 zł netto miesięcznie za lokal o powierzchni 21,81 m².
Wykluczone są m.in. firmy w upadłości, wpisane do rejestrów dłużników, zalegające z podatkami lub składkami oraz takie, z którymi wcześniej rozwiązano umowę najmu z ich winy. Lotnisko może unieważnić konkurs bez podania przyczyn i nie zwraca kosztów przygotowania oferty. Wadium przepada, gdy zwycięzca odmówi podpisania umowy albo nie wniesie kaucji.
Przed złożeniem oferty oceń konkurencję, bo o lokale ubiegają się także sieci. W 2011 r. konkurs na powierzchnie duty free w Gdańsku wygrała PHZ Baltona S.A. Grupa Lagardère podaje w raporcie za 2025 r. 2719 sklepów formatu Travel Essentials w 35 krajach, a w Polsce rozwija sieć zwłaszcza na dworcach kolejowych.
Personel: sprawdzenie przeszłości, szkolenie i karta identyfikacyjna
Przeszłość każdego sprzedawcy sprawdza zarządzający lotniskiem. Zakres zależy od tego, po której stronie kontroli bezpieczeństwa działa sklep – tak stanowi Prawo lotnicze w art. 189b–189f.
| Miejsce pracy | Sprawdzenie przeszłości | Jak często |
|---|---|---|
| Strefa ogólnodostępna (przed kontrolą bezpieczeństwa) | standardowe: tożsamość, rejestry karne oraz zatrudnienie i nauka z ostatnich 5 lat | co najmniej raz na 3 lata |
| Strefa zastrzeżona (za kontrolą), dostęp bez eskorty | rozszerzone: dodatkowo ustalenie, czy nie ma „negatywnych przesłanek” | raz na 12 miesięcy |
Negatywne przesłanki ustala komendant oddziału Straży Granicznej, który ma na odpowiedź 30 dni. Rekrutację do sklepu za kontrolą bezpieczeństwa planuj więc z kilkutygodniowym wyprzedzeniem.
Kartę identyfikacyjną portu lotniczego wydaje zarządzający lotniskiem – czasową na pisemny wniosek potwierdzony przez pracodawcę, po szkoleniu z ochrony lotnictwa cywilnego i zapoznaniu się z instrukcją przepustkową portu. Serwisant, dostawca albo kandydat do pracy może dostać kartę jednorazową: ważną najwyżej 24 godziny i uprawniającą do wejścia tylko z eskortą.
Logistyka: dostawy towaru za kontrolę bezpieczeństwa
Towar przeznaczony do sprzedaży w strefie zastrzeżonej przepisy nazywają zaopatrzeniem portu lotniczego. Zanim trafi do sklepu, przechodzi kontrolę bezpieczeństwa, którą wykonuje służba ochrony lotniska. Wyjątkiem są dostawy od znanego dostawcy, który sam stosuje środki ochrony i zabezpiecza towar do chwili dostarczenia.
Znanego dostawcę wyznacza zarządzający lotniskiem po zatwierdzeniu jego programu ochrony. Potem sprawdza go wizją lokalną nie rzadziej niż co 2 lata albo regularnymi kontrolami dostaw. Zasady, w tym przepustki dla pojazdów, określa Krajowy Program Ochrony Lotnictwa Cywilnego.
Zezwolenia zależne od asortymentu
- Żywność i gastronomia. Wniosek do inspektora sanitarnego składa się co najmniej 14 dni przed planowanym startem, a zakład rusza po zatwierdzeniu. Sklepowi z innym asortymentem, który sprzedaje też żywność opakowaną i trwałą mikrobiologicznie, wystarcza wpis do rejestru.
- Alkohol. Także na lotnisku potrzebne jest zezwolenie wójta, burmistrza albo prezydenta miasta – osobne dla napojów do 4,5% i piwa, powyżej 4,5% do 18% oraz powyżej 18%. Do wniosku dołącza się m.in. umowę najmu i decyzję sanepidu, więc to jeden z ostatnich kroków.
- Wyroby tytoniowe. W punkcie musi być widoczna informacja o zakazie sprzedaży osobom do 18 lat. Sprzedaż samoobsługowa jest zakazana – z wyjątkiem sklepów wolnocłowych.
- Wolny obszar celny. Prawo celne nie zna pojęcia „sklep wolnocłowy”. Kto chce handlować w wolnym obszarze celnym, składa powiadomienie do organu celnego. Kto kupuje tam bez podatków, wyjaśnia poradnik duty free a TAX FREE.
- Kasa fiskalna. Alkohol, tytoń i perfumy wymagają kasy od pierwszej sprzedaży – szczegóły w poradniku obsługa kasy fiskalnej w sklepie.
Korzyści i wyzwania po otwarciu
Za lokalem w terminalu przemawia ruch. Polskie porty lotnicze obsłużyły w 2025 r. ponad 66,1 mln pasażerów, o 11,7% więcej niż rok wcześniej (dane ULC). Zakaz handlu w niedziele i święta nie obowiązuje w placówkach handlowych w portach lotniczych.
Wyzwania:
- branża jest narzucona, a zmiana marki lub oznaczenia graficznego wymaga pisemnej zgody lotniska (wzór umowy z Gdańska) – to zawęża pole działań marketingowych;
- przy alkoholu i tytoniu obsługa klienta obejmuje odmowę sprzedaży niepełnoletnim – sprzedawca może żądać dokumentu potwierdzającego wiek;
- technologia to głównie kasa online i comiesięczne zestawienie przychodu dla lotniska.
Według ACI World przychody lotnisk z koncesji wolnocłowych były w 2023 r. o 34% niższe niż w 2019 r., a z gastronomii o 8% wyższe. WHSmith podaje, że w sklepie typu „one-stop-shop” na lotnisku w Birmingham średni paragon był wyższy o ok. 20%. O programach lojalnościowych piszemy w poradniku jak oszczędzać na zakupach na lotnisku.
Sklep w terminalu CPK (Port Polska) – co wiadomo
Do 11 października 2026 r. nie ogłoszono zasad najmu, harmonogramu wyboru najemców, powierzchni handlowej ani liczby lokali w nowym terminalu. Oficjalnie pokazano tylko wizualizację strefy komercyjnej w rejonie pirsów centralnych i zapowiedziano część handlową w Airport City. Uruchomienie lotniska planowane jest na 2032 r. – więcej w tekście lotniska przyszłości i CPK.
Najczęstsze pytania
Trzeba wygrać konkurs zarządzającego lotniskiem albo wynająć wolny lokal z jego oferty, podpisać umowę, zgłosić pracowników do sprawdzenia przeszłości i uzyskać zezwolenia zależne od asortymentu.
W konkursie w Gdańsku z marca 2026 r. wymagano 200 000 zł środków lub zdolności kredytowej, 20 000 zł wadium i kaucji równej trzymiesięcznemu czynszowi bazowemu brutto.
Każdy przechodzi sprawdzenie przeszłości obejmujące rejestry karne z ostatnich 5 lat. Skazanie za przestępstwo z katalogu wskazanego w Prawie lotniczym uniemożliwia wykonywanie zadań.
Tak. Ustawa o wychowaniu w trzeźwości wymaga zezwolenia wójta, burmistrza lub prezydenta miasta i nie przewiduje wyjątku dla sklepów wolnocłowych.
Nie wiadomo – do 11 października 2026 r. nie ogłoszono zasad ani harmonogramu wyboru najemców.
Źródła
- Port Lotniczy Gdańsk – regulamin konkursu na najem powierzchni w terminalu T2 (marzec 2026 r.)
- Prawo lotnicze (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1431) – art. 189b–189f
- Krajowy Program Ochrony Lotnictwa Cywilnego (t.j. Dz.U. 2023 poz. 774) – § 18–23 i 66–68
- Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (t.j. Dz.U. 2023 poz. 2151) – art. 18
Stan na 11 października 2026 r. Wymagania i kwoty różnią się między lotniskami i konkursami – aktualne warunki sprawdź w ogłoszeniu wybranego portu.